Intussen in de trein...

Niets menselijks is ons vreemd.

In de trein van A naar B kijken de toeristen uit een ver land hun ogen uit. Al die mensen, al die kleuren, dat mooie landschap! Hoe anders is het als bij hun thuis, hoe is het toch mogelijk dat er zoveel verschillende culturen en mensen zijn!

Hun wereldbeeld wordt verrijkt met deze trip.

Dit alles gaat aan de lokale puber voorbij. Die zit in het compartiment ernaast. Hij is vooral bezig met zijn nieuwe telefoon. Met onbeperkte datalimiet. Wat hij doet?

Porno kijken. Blonde dames voornamelijk.

Ook zijn wereldbeeld wordt verrijkt.

Supersize me: the movies

Een kaartje voor de bioscoop is in Amerika niet zo duur. Voor een tientje ben je al binnen. En dan maakt het ze niet eens zoveel uit hoeveel films je achter elkaar kijkt.

De opzet is namelijk als volgt. Je levert je kaartje in bij de roltrap omhoog. Daarna kom je in een centrale ruimte waar je eten en drinken kunt bestellen. De bioscoopzalen liggen hieromheen verspreid. Dan kan je zo de zaal van je keuze binnenlopen. En als je na de film nog niet bent uitgekeken, loop je toch gewoon een andere zaal binnen?

Je zou denken dat het management van de bioscoop hier wel een stokje voor zou steken. Maar dat doen ze niet. Hier is waarom. Het geld wordt niet verdiend op de kaartjes, maar op het eten en drinken. En alles gaat in Amerikaanse maten. Een kleine cola en een kleine popcorn kosten allebei 6 dollar. En dan heb je een halve liter zoetigheid en een beker gepofte mais. Voor 12 dollar is dat op zich best prijzig, maar nu komt de truc. Medium-sized kost 1 dollar meer. Maar dan verdubbelen wel je porties. Dan heb je een liter cola en een flinke bak popcorn. En super-sized? Juist, opnieuw 1 dollar meer, en opnieuw verdubbelen je porties. Zo zit iedereen voor 16 dollar met 2 liter cola en een lampenkap vol met popcorn naar een film te kijken. En om mensen helemaal over de streep te trekken hebben ze nog een laatste geintje bedacht: als je de grootste cola besteld, krijg je een gratis re-fill. Let wel, alleen bij de grootste!

Vind het je het dan gek als...

 

Ditis30.nl

Ik kreeg een mailtje over de lancering van een nieuwe blog voor dertigers. Of zoals ze het zelf schrijven:

Een blog voor dertigers, door dertigers. Over dertig zijn, dertig worden, dertigersdilemma's en dertigers lifestyle.

Ik was meteen enthousiast. Zijn er meer mensen zoals ik die aanvoelen dat het zo niet langer kan? Dat er een nieuwe beweging op komst is die afstand neemt van al die (zelfopgelegde) torenhoge verwachtingen en de ratrace? Ik dacht dat de fluwelen revolutie tegen het kapitalisme en richting het geluk en de eenvoud eindelijk was ingezet. Meteen even kijken.

Het was toch wat anders.

Het blijkt een blog te zijn voor en door dertigers die nog middenin de race zitten, en er nog eens een schepje bovenop doen door een nieuw platform te creëren waar stoere verhalen kunnen worden gedeeld. Want een zichzelf respecterende dertiger moet toch op zijn minst grappig kunnen vertellen over hoe hij 100 ballen in de lucht kan houden.

Het dertigersdilemma is al in 2008 op een goede manier in een boek beschreven, het speelt dus al een stuk langer dan 5 jaar. Het gaat over de ongelimiteerde mogelijkheden van onze generatie, behalve de tijd waarin het moet gebeuren, met als gevolg topdrukte en keuzestress. Omdat we alleen het beste willen maar niet precies weten wat dat is. Of omdat we geen nee durven zeggen, want je wilde toch immers alles.

Ik wordt er eerlijk gezegd een beetje moe van. Dit dilemma speelt al zolang, ik had eerlijk gezegd verwacht dat we nu wel toe waren aan een nieuwe fase. En ik lees tussen de regels van de verschillende blogs nog steeds de spiegeldrang, de hoge eisen die men zichzelf stelt omdat ze niet willen onderdoen voor de ander. Het is het overlevingsinstinct van de dertiger, alleen de beste overleeft en de rest is verloren.

Het probleem met het blog vind ik dat het niet oplost. Het benoemt het probleem. Erger nog, het centraliseert het probleem en lijkt het een beetje op te hemelen. Dat je er toch eigenlijk niet bijhoort als je geen dertigersdilemma hebt. Ben je dan stiekem geen goedkeuring voor je gedrag aan het zoeken?

Ik had gehoopt dat de blog zou werken aan een oplossing voor het al lang bekende probleem. Een oplossing die dertigers van de prestatiedrang afhelpt. Die ze geluk, eenvoud en authenticiteit geeft. Die ons rustig maakt, bewust van het feit dat alles niet kan en dat de door jou ingeslagen weg één van de vele mogelijkheden is. En dat die wellicht minder goed is dan die van je buurman. Lekker belangrijk. Maar het is wel jóuw weg.

Hoe deze oplossing te vinden is voor iedereen anders. Sommige mensen vinden hem op de harde manier, als gevolg van burn-out, ontslag, scheidingen of andere ingrijpende gebeurtenissen. Anderen vinden de oplossing eenvoudiger, door te leren van verhalen en ervaringen van anderen en die zo hun mindset veranderen. De verhalen die op een dertigersblog worden verteld bijvoorbeeld.

Perfect Pictures

Vroeger had je nog van die fotocamera’s waar een filmrolletje inmoest. Er kon veel tijd zitten tussen het maken van de foto en het kunnen zien van het resultaat. Het hele rolletje van 24 of 36 foto’s moest vol, worden weggebracht om te worden ontwikkeld en pas daarna kon je zien hoe het, vaak lang geleden, eruit had gezien. Je kon er niets aan veranderen. Wel altijd een spannend moment.

Nu met digitale fotografie is het wel anders. Direct resultaat. En is het niet goed, meteen wissen en een nieuwe maken. En daarbij kan je de foto bewerken zodat iedere maker een professionele fotograaf lijkt en ieder persoon een model. Rode ogen, rimpels, hangbuik, alles kan worden geretoucheerd met de huidige software. Als laatste redmiddel kan je altijd voor de zwart-wit of sepia optie gaan. Tot uiteindelijk een werkelijk plaatje overblijft.

Het gevolg is dat de huidige beelden van mensen geen normale afspiegeling meer geven van de werkelijkheid. Alleen de beste momenten blijven bewaard, of het nu door meerdere pogingen of kunstmatige aanpassingen wordt bereikt. Veel modellen geven al toe dat er geen foto van hun in de bladen staat die niet is bewerkt. En dat zijn wel dezelfde plaatjes waar iedereen zich aan wil spiegelen.

Het probleem is dat je die beelden voor waar aan gaat nemen, en daarmee je wereldbeeld omhoog aanpast. Je neemt alleen met het beste genoegen, want anders doe je onder voor je omgeving. Althans, je doet onder voor de plaatjes die je van je omgeving ziet. Je gaat onrealistisch hoge eisen stellen, aan jezelf en aan de wereld. Die kunnen vaak niet worden waargemaakt met alle depressieve gevolgen van dien. Omdat intussen de wereld gewoon zichzelf blijft. En jijzelf ook.

Een beeld zegt meer dan 1000 woorden. Maar het beeld vertelt je nooit dat het maar een plaatje is en niet altijd de werkelijkheid.

Smile!

Food Inc

Gister een documentaire gezien die mijn mond wagenwijd liet openstaan. Van verbazing, niet om er eten in te stoppen. Daar heb ik plots niet zoveel zin meer in.

Food Inc geeft een kijkje achter de schermen van de Amerikaanse voedselindustrie. Ze laten zien dat de zaken er iets anders aan toegaan dan je waarschijnlijk zou verwachten. Daarom leek het me nuttig om dat eens samen te vatten. Het beste zou zijn om de documentaire zelf te gaan kijken, beelden zeggen vele malen meer dan woorden. Maar voor wie daar geen tijd of zin in heeft:

Ik zal beginnen bij het begin. Maïs en soja zijn verreweg de belangrijkste grondstoffen in de voedselketen.Van alle gewassen in de VS nemen zij 70% van de productiewaarde voor hun rekening. Maïs wordt in heel veel producten verwerkt, van ketchup tot frisdrank. Maar ook in vitaminen en brandstof. Van soja wordt vooral olie gemaakt, maar ook biodiesel. Meer dan de helft van beide producten wordt echter gebruikt als veevoer. Van soja lijkt dit zelfs zo’n 85% te zijn. Dit komt doordat ze zo belachelijk goedkoop zijn en veel proteïnen bevatten. Hierdoor bereikt het vee sneller hun slachtformaat. Of dat gezond is, is een tweede.

Over soja wordt verder verteld dat er één bedrijf is in de VS (Monsanto) die deze markt vrijwel helemaal in handen heeft. Door een patent op een genetisch gemanipuleerde sojaboon dwingen ze iedere boer deze boon te verbouwen, met een verbod op het behoud van eigen sojazaad. Kleine zelfstandige boeren worden weggedrukt met behulp van rechtzaken volgens het Goliath concept. Het gevolg: er is geen marktwerking en er is geen organische sojaboon in de VS.

Oja, feitje tussendoor, sojabonen zijn ook de voornaamste reden waarom het Amazonegebied wordt ontbost. Om dus bonen te maken voor veevoer. Zodat wij meer goedkoper vlees kunnen eten.

Dan de veemarkt. Ook hier is weinig marktwerking, de grootste vier bedrijven hebben 80% van de markt in handen. Conglomeraten als Tyson, Cargill en Swift doen het slim, ze verstrekken hoge leningen aan boeren om grote productiefaciliteiten te bouwen. Hiermee leggen ze de boeren hun productiewil op en zijn ze verzekerd van de juiste kwaliteit. Zo smaakt je hamburger overal hetzelfde. Ook al is die genetisch gemodificeerd.

Nog een feitje. 70% van alle antibiotica in de VS wordt aan dieren gegeven. Uit voorzorg, zodat de productie lekker efficient kan doordraaien.

Heb je trouwens ooit van Cafo’s gehoord? Da’s een moderne Amerikaanse boerderij, oftewel Concentrated Animal Feeding Operation. Voor de aardigheid een plaatje toegevoegd onderaan deze tekst. Dat zegt denk ik genoeg.

De vleesverwerkende industrie is op dezelfde manier efficient georganiseerd. Natuurlijk staat dit altijd op gespannen voet met dierenrechten, maar daar gaar dit niet over. Wat wel noemenswaardig is dat bedrijven zoals BPI (een hamburgervuller die 70% marktaandeel heeft) een techniek hebben gevonden om afvalvlees toch voor menselijke consumptie te kunnen verkopen. Normaliter zit dit spul vol met dodelijke rommel zoals BSE en de bacterie die E.coli wordt genoemd, maar door het grondig te wassen met ammoniak, krijgen ze het voor elkaar om deze bacterien te verwijderen. Je vlees wordt vervolgens met zo’n 5% van dit goedje bijgevuld.

De bedrijven kan je eigenlijk niet eens zoveel kwalijk nemen. Het is het systeem dat verrot is. De politiek en de voedselindustrie werken nauwgezet samen om de concurrentiekracht van deze bedrijven te vergroten. Dit gebeurt door subsidies, minder regulering, minder voedselinspecties en andere vriendjespolitiek. De industrie hoeft niet eens te vermelden op producten dat ze genetisch gemodificeerd zijn! Het lijkt alsof de belangen van bedrijven (en daarmee de VS, en daarmee alle Amerikanen) belangrijker zijn dan het belang van de Amerikanen zelf. En dat is vreemd, want deze twee zouden toch precies hetzelfde moeten zijn. Er is echter één groot verschil. Heel veel geld.

Je zou verwachten dat in deze democratische wereld er vast mensen met verstand zijn die bepaalde richtlijnen hebben vastgesteld die goed zijn voor ons. Maar denk je werkelijk dat de overheid hier volledig onafhankelijk is? De documentaire laat een aantal aardige voorbeelden zien, maar ik zal volstaan met de opmerking dat lobbyisme in de VS een serieuze beroepsgroep waar jaarlijks 30 miljard dollar in omgaat. Daarbij is het ontbreken van concurrentie in deze industrie zowel een slecht signaal als ook een slecht voorteken. Ik zeg het je, dit zaakje stinkt.

Gevolgen voor de mens in de vorm van suikerziekte, obesitas en massale besmettingen zijn een lange termijn effect. Op de korte termijn zie je vooral veel dikke mensen die goedkoop bij de Walmart shoppen. Maar het huishoudgeld dat minder wordt besteed aan eten wordt daarna ruimschoots uitgegeven aan een tweede orde effect van dat gedrag. Ik doel hier voornamelijk op gezondheidszorg en gerelateerde producten, maar ook juridische bijstand of zelfs financiele producten zoals levensverzekeringen of leningen om de uitgeefdrang tegen te gaan.

Het begint natuurlijk allemaal bij de consument zelf. Bij mij. Bij jou. Vergeet dat nooit. We zijn het zelf gestart door massaal bij de McDonald’s te gaan eten, door altijd te gaan voor het meeste van het goedkoopste. Door standaardisering te willen in ons dagelijks voedsel. De industrie speelt daar vervolgens handig op in en weet door aanpassingen in de waardeketen de efficientie te vergroten en nóg meer voor nóg goedkoper aan te bieden. Allemaal in het belang van de consument.

Maar diezelfde consument kan aan de andere kant ook de doodsteek van deze beweging zijn. Door simpelweg andere keuzes te maken, en de goedkoopste oplossing links te laten liggen. Door organisch voedsel te eten, en op een gezonde en bewuste manier te leven.

Eet smakelijk!